RUINS

RUINS - Sustainable re-use, preservation and modern management of historical ruins in Central Europe - elaboration of integrated model and guidelines based on the synthesis of the best European experiences

Ogólne informacje
Program INTEREG EUROPA ŚRODKOWA
Oś priorytetowa 3 – „Współpraca w zakresie zasobów naturalnych i kulturowych na rzecz trwałego wzrostu gospodarczego w EUROPIE ŚRODKOWEJ”
Akronim programu: INTERREG CE

Akronim projektu: RUINS
Nr projektu: CE902

Data rozpoczęcia: 2017-06-01
Data zakończenia: 2020-05-31
Czas trwania: 36 miesięcy
Stan zaawansowania projektu: w trakcie realizacji

Budżet projektu: 1 765 421,10 €
Budżet PL: 255 728,00 €
Konsorcjum: 10 partnerów z 6 krajów UE

Lider projektu: Politechnika Lubelska

Osoba odpowiedzialna:
Dr hab. inż. Bogusław Szmygin, Prof. PL

Opis projektu
Tematem projektu są średniowieczne ruiny. W Europie jest co najmniej kilka tysięcy zabytkowych ruin, a właściciele tych obiektów zmagają się z takimi samymi problemami: ochrona ruin jest problematyczna z powodu postępującego procesu zniszczenia, a współczesne wykorzystanie ruin jest ograniczone. Zabytkowe ruiny często są zaniedbane albo w coraz większym stopniu przekształcane, przez co tracą swoje najważniejsze cechy – autentyczność i integralność. Ten problem dotyczy całej Europy.
Znaczenie projektu wynika z faktu, że zabytkowe ruiny w wielu krajach są zagrożone z dwóch powodów. Po pierwsze wszystkie ruiny historyczne ulegają ciągłym procesom niszczenia (wynika to z ich formy - braku odpowiedniej ochrony przed warunkami atmosferycznymi). Z tego względu ochrona techniczna ruin – przy założeniu minimalnej ingerencji w historyczną formę i substancję – jest trudna i kosztowna, ponadto jest to proces ciągły. Taki proces jest trudny do zorganizowania, więc w przypadku wielu ruin proces destrukcji ciągle postępuje. Po drugie, forma ruiny często nie jest uznawana za odpowiednią formę utrzymania zabytkowego obiektu. Coraz częściej właściciele, zarządcy, opinia publiczna, dziennikarze, społeczności lokalne domagają się odbudowy ruin. Odbudowane ruiny przekształcane są w hotele, restauracje, muzea, biura itp. Taka rekonstrukcja nieodwracalnie niszczy autentyczność zabytkowych ruin. Liczba tego typu projektów wciąż rośnie. Dziedzictwo kulturowe stanowi ogromny potencjał dla rozwoju gospodarczego, generując wartość, a tym samym przynosząc korzyści mieszkańcom. Konieczne jest znalezienie lepszej równowagi między zachowaniem dziedzictwa kulturowego a zrównoważonym rozwojem społeczno-gospodarczym regionów. Z tego względu istnieje pilna potrzeba opracowania nowoczesnych, atrakcyjnych form wykorzystania, zarządzania i ochrony ruin w ich obecnej formie, przy jednoczesnym zachowaniu ich wartości historycznej.
Dzięki realizacji projektu średniowieczne ruiny otrzymają “drugie życia” poprzez nowoczesne zarządzanie i nadanie im współczesnych, społecznie użytecznych funkcji, przy jednoczesnym zachowaniu historycznej wartości tych miejsc.
Celem projektu jest opracowanie i rozpowszechnienie ponadnarodowych wytycznych i zintegrowanego modelu współczesnego wykorzystania, nowoczesnego zarządzania i ochrony średniowiecznych ruin w Europie Środkowej, dzięki czemu możliwe będzie opracowanie kompleksowych planów zarządzania dla historycznych ruin. Opracowane kompleksowe plany zarządzania pomogą właścicielom i zarządcom zabytkowych ruin, a także lokalnym, regionalnym i krajowym władzom w wykorzystaniu potencjału ekonomicznego tego dziedzictwa do rozwoju gospodarczego regionów, a także w zachowaniu wartości średniowiecznych ruin jako dziedzictwa kulturowego.
Tradycyjne podejście do ochrony ruin koncentrowało się wyłącznie na jednej kwestii – jak utrzymać ruinę z technicznego punktu widzenia. Innowacyjność projektu polega na wyjściu poza problemy techniczne i stworzeniu zintegrowanego modelu, który łączy w sobie 3 elementy: współczesne użytkowanie, nowoczesne zarządzanie i zrównoważoną ochronę ruin. Działania podejmowane w ramach projektu będą połączeniem zadań badawczych dotyczących dokumentacji i oceny stanu technicznego ruin, działań konserwatorskich dotyczących formy ochrony ruin oraz, przede wszystkim, działań ukierunkowanych na współczesne wykorzystanie i nowoczesne zarządzanie zabytkowych ruin.
Współpraca 6 krajów o różnych tradycjach i doświadczeniach umożliwi opracowanie uniwersalnego modelu, który może być stosowany w zarządzaniu, wykorzystaniu i ochronie średniowiecznych ruin w całej Europie.

Koordynator:
Dr hab. inż. Bogusław Szmygin, Prof. PL

Politechnika Lubelska
KATEDRA KONSERWACJI ZABYTKÓW
WYDZIAŁ BUDOWNICTWA I ARCHITEKTURY
ul. Nadbystrzycka 40
20-618 Lublin
tel. +48-81-538-46-17
e-mail: szmygin@poczta.onet.pl